Nghiên cứu ẩn dụ ý niệm trong văn học

Abstract

Bài báo này thể hiện một nỗ lực nhằm giải quyết những lỗ hổng nghiên cứu đáng kể trong việc nghiên cứu ẩn dụ quan niệm thuộc bối cảnh văn học Việt Nam. Bài viết lập luận rằng việc nghiên cứu các ẩn dụ quan niệm trong văn học vẫn chưa được định nghĩa rõ ràng, với các mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu và phương pháp tiếp cận hoặc là chưa được xác định, hoặc là được xác định một cách không phù hợp. Điểm then chốt là các ẩn dụ quan niệm trong văn học không nên được nghiên cứu theo cùng một cách thức như các ẩn dụ trong ngôn ngữ đời thường, nghĩa là, bằng cách xử lý dữ liệu văn học như những dữ liệu ngôn ngữ thông thường thuần túy để xác định vị trí và phân tích các ánh xạ giữa miền nguồn và miền đích của ẩn dụ. Thay vào đó, nghiên cứu về ẩn dụ quan niệm văn học phải chỉ ra được cách thức mà các nhà văn/nhà thơ, dựa trên cơ sở các ẩn dụ quan niệm thông thường, thực hiện tính nghệ thuật và sự sáng tạo có chủ đích thông qua các quá trình mở rộng, chi tiết hóa, đặt nghi vấn và cấu tạo/kết hợp.